Quan là quan sát và cũng là được người khác nhìn vào. Quẻ gợi rằng sức ảnh hưởng bền vững thường đến từ sự chân thành và nghiêm cẩn bên trong, hơn là từ lời nói hay nghi thức bên ngoài. Đây cũng là lúc nên dừng lại để nhìn rộng, nhìn sâu, và tự soi xét chính mình trước khi hành động.
Quái từ
觀：盥而不薦，有孚顒若。
Quan: Quán nhi bất tiến, hữu phu ngung nhược.
Quan: Như lúc đã rửa tay sạch để tế mà chưa dâng lễ vật, lòng thành đầy đủ, dáng vẻ trang nghiêm khiến người khác kính ngưỡng.
Thoán truyện
大觀在上，順而巽，中正以觀天下。觀，盥而不薦，有孚顒若，下觀而化也。觀天之神道，而四時不忒，聖人以神道設教，而天下服矣。
Bậc lớn lao để người chiêm ngưỡng ở trên, thuận mà nhún, giữ đức trung chính để thiên hạ nhìn vào. Quan, như rửa tay mà chưa dâng lễ, có lòng thành trang nghiêm, nên kẻ dưới nhìn vào mà được cảm hóa. Nhìn đạo thần diệu của trời thì thấy bốn mùa vận hành không sai lệch; thánh nhân theo đạo thần diệu ấy mà đặt ra giáo hóa, nên thiên hạ quy phục.
Đại Tượng
風行地上，觀；先王以省方，觀民設教。
Phong hành địa thượng, Quan; Tiên vương dĩ tỉnh phương, quan dân thiết giáo.
Gió đi trên mặt đất là tượng quẻ Quan; các bậc vua đời trước theo đó mà đi xem xét các phương, quan sát dân tình để đặt ra sự giáo hóa.
Các hào
Sơ Lục
初六：童觀，小人無咎，君子吝。
Đồng quan, tiểu nhân vô cữu, quân tử lận.
Nhìn như trẻ nhỏ; với kẻ tầm thường thì không lỗi, với người quân tử thì đáng hổ thẹn.
Cái nhìn hời hợt, chỉ thấy bề mặt có thể tạm chấp nhận khi mới bắt đầu, nhưng người có trách nhiệm lớn hơn nên tự hỏi mình đã nhìn đủ sâu chưa.
初六童觀，小人道也。 — Sơ Lục nhìn như trẻ nhỏ, đó là cách của kẻ tầm thường.
Lục Nhị
六二：窺觀，利女貞。
Khuy quan, lợi nữ trinh.
Nhìn hé qua khe cửa, lợi cho sự giữ chính của người nữ.
Góc nhìn hẹp, chỉ thấy một phần, có thể vừa đủ cho phạm vi nhỏ; nhưng khi gánh việc chung, cách nhìn ấy dễ khiến ta bỏ sót bức tranh lớn.
窺觀女貞，亦可醜也。 — Nhìn hé qua khe cửa mà giữ chính như người nữ, đối với bậc trượng phu thì cũng đáng xấu hổ.
Lục Tam
六三：觀我生，進退。
Quan ngã sinh, tiến thoái.
Xem xét việc làm của chính mình mà định tiến hay lui.
Khi ở thế lưng chừng, soi lại hành động và kết quả của bản thân là la bàn đáng tin cậy để quyết định bước tiếp hay dừng lại.
觀我生，進退；未失道也。 — Xem xét việc làm của mình mà tiến lui, nên chưa lạc mất đạo.
Lục Tứ
六四：觀國之光，利用賓於王。
Quan quốc chi quang, lợi dụng tân vu vương.
Ngắm xem vẻ rực rỡ của đất nước, lợi cho việc làm khách quý của nhà vua.
Đứng gần nơi có tầm nhìn và giá trị lớn, đây là lúc học hỏi và cân nhắc đóng góp năng lực của mình cho một tổ chức hay lý tưởng xứng đáng.
觀國之光，尚賓也。 — Ngắm xem vẻ rực rỡ của đất nước, là chí muốn được làm khách quý.
Cửu Ngũ
九五：觀我生，君子無咎。
Quan ngã sinh, quân tử vô cữu.
Xem xét việc làm của chính mình; là quân tử thì không lỗi.
Người ở vị trí dẫn dắt có thể nhìn vào đời sống của những người xung quanh như tấm gương phản chiếu chính mình; họ ra sao phần nào nói lên ta đã làm gì.
觀我生，觀民也。 — Xem xét việc làm của mình, tức là xem xét dân chúng.
Thượng Cửu
上九：觀其生，君子無咎。
Quan kỳ sinh, quân tử vô cữu.
Bị người đời xem xét việc làm của mình; là quân tử thì không lỗi.
Dù đã lùi ra ngoài vòng sự vụ, ta vẫn là hình mẫu được người khác nhìn vào, nên sự tự giữ mình chưa thể buông lơi.
觀其生，志未平也。 — Bị người xem xét việc làm, nên chí vẫn chưa thể yên.
Tinh thần người quân tử
Người quân tử gặp quẻ Quan nên giữ thế quan sát hơn là vội vàng hành động: nhìn rộng tình hình, nhìn sâu vào bản thân, và để lòng thành cùng sự nghiêm cẩn tự nói thay mình. Khi đã thấy rõ, việc tiến hay lui sẽ tự nhiên sáng tỏ hơn.
Nguyên văn: Chu Dịch (phạm vi công cộng; dữ liệu freizl/yijing, MIT, đã hiệu đính chữ chuyển mã sai). Phiên âm, dịch nghĩa, diễn giải: Nguyên Tượng biên soạn với hỗ trợ của AI, đã duyệt.