Đại Súc là sự tích chứa lớn: không chỉ gom góp vật chất mà còn nuôi dưỡng đức hạnh, tri thức và nội lực. Quẻ gợi ý rằng sức mạnh thật sự đến từ biết dừng đúng lúc, biết hãm giữ để tích tụ, rồi khi đầy đủ mới mở ra đóng góp cho đời. Đây là thời để học hỏi, rèn luyện và kiên nhẫn, chờ lúc con đường thông suốt.
Quái từ
大畜：利貞，不家食吉，利涉大川。
Đại Súc: Lợi trinh, bất gia thực cát, lợi thiệp đại xuyên.
Đại Súc: lợi ở sự chính đáng bền vững; không ăn ở nhà (ra làm việc, được nuôi bởi bên ngoài) thì tốt; lợi vượt qua sông lớn.
Thoán truyện
大畜，剛健篤實輝光，日新其德，剛上而尚賢。能止健，大正也。不家食吉，養賢也。利涉大川，應乎天也。
Đại Súc là cứng mạnh, chắc thật, rạng rỡ sáng ngời, mỗi ngày làm mới đức của mình. Hào cứng ở trên mà biết tôn trọng người hiền. Có thể dừng giữ được sức mạnh, đó là đại chính. Không ăn ở nhà mà tốt, là vì nuôi dưỡng người hiền. Lợi vượt sông lớn, là vì ứng hợp với trời.
Đại Tượng
天在山中，大畜；君子以多識前言往行，以畜其德。
Thiên tại sơn trung, Đại Súc; quân tử dĩ đa chí tiền ngôn vãng hạnh, dĩ súc kỳ đức.
Trời ở trong núi, là hình tượng Đại Súc; người quân tử theo đó mà ghi nhớ nhiều lời nói và việc làm của người xưa, để tích chứa đức của mình.
Các hào
Sơ Cửu
初九：有厲利已。
Hữu lệ, lợi dĩ.
Có nguy hiểm, lợi ở chỗ dừng lại.
Khi mới bắt đầu mà sức còn non, vội lao tới dễ gặp trở ngại. Biết dừng lại lúc này không phải yếu đuối mà là khôn ngoan tích lực.
有厲利已，不犯災也。 — Có nguy hiểm, lợi ở chỗ dừng lại, tức là không tự chuốc lấy tai họa.
Cửu Nhị
九二：輿說輹。
Dư thoát phúc.
Xe tháo bỏ bộ phận nối trục (tự dừng không đi).
Người có năng lực nhưng tự nguyện tạm gác bước tiến, vì hiểu thời chưa đến. Giữ được sự cân bằng bên trong thì không có gì phải hối tiếc.
輿說輹，中無尤也。 — Xe tháo bộ phận nối trục, vì giữ được đạo trung nên không có lỗi.
Cửu Tam
九三：良馬逐，利艱貞。曰閑輿衛，利有攸往。
Lương mã trục, lợi gian trinh. Viết nhàn dư vệ, lợi hữu du vãng.
Ngựa tốt đua nhau chạy, lợi ở chỗ biết gian nan mà giữ chính. Hằng ngày luyện tập việc điều khiển xe và phòng vệ, thì lợi khi có nơi để tiến tới.
Thời cơ bắt đầu mở ra, đà tiến đã có, nhưng càng thuận càng cần cẩn trọng. Sự chuẩn bị đều đặn và tinh thần kỷ luật là điều giúp bước đi được vững.
利有攸往，上合志也。 — Lợi khi có nơi để tiến tới, vì hợp chí hướng với người ở trên.
Lục Tứ
六四：童牛之牿，元吉。
Đồng ngưu chi cốc, nguyên cát.
Gắn thanh gỗ chắn vào sừng con bê non, rất tốt lành.
Điều chỉnh từ sớm, khi vấn đề còn nhỏ, thì nhẹ nhàng mà hiệu quả. Phòng ngừa từ gốc luôn dễ hơn sửa chữa về sau.
六四元吉，有喜也。 — Lục Tứ rất tốt lành, là vì có niềm vui.
Lục Ngũ
六五：豶豕之牙，吉。
Phần thỉ chi nha, cát.
Nanh của con lợn đã bị thiến, tốt lành.
Không đối đầu trực tiếp với cái nanh sắc, mà xử lý từ căn nguyên khiến sự hung hăng tự lắng xuống. Cách hóa giải khéo léo này gợi ý trí tuệ của người biết nắm điểm then chốt.
六五之吉，有慶也。 — Sự tốt lành của Lục Ngũ là vì có phúc lành đáng mừng.
Thượng Cửu
上九：何天之衢，亨。
Hà thiên chi cù, hanh.
Thông suốt biết bao như đường lớn của trời, hanh thông.
Sau quá trình tích chứa và hãm giữ, đến lúc này mọi ràng buộc được cởi mở, con đường trở nên rộng mở. Đây là thời mà những gì đã nuôi dưỡng có thể lan tỏa.
何天之衢，道大行也。 — Thông suốt như đường lớn của trời, là đạo được thi hành rộng khắp.
Tinh thần người quân tử
Người quân tử gặp thời Đại Súc nên lấy việc tích lũy làm trọng: học hỏi từ người đi trước, rèn luyện đều đặn và biết dừng khi chưa đủ sức. Khi nội lực đã dày, hãy mạnh dạn bước ra phụng sự và đảm đương việc lớn, nhưng vẫn giữ sự chính trực và cẩn trọng.
Nguyên văn: Chu Dịch (phạm vi công cộng; dữ liệu freizl/yijing, MIT, đã hiệu đính chữ chuyển mã sai). Phiên âm, dịch nghĩa, diễn giải: Nguyên Tượng biên soạn với hỗ trợ của AI, đã duyệt.