Gia Nhân bàn về đạo của một mái nhà: mỗi người đứng đúng vị trí, làm tròn phận mình thì cả nhà vững vàng và ấm áp. Quẻ gợi rằng trật tự bên ngoài bắt nguồn từ sự ngay thẳng bên trong, và cái gốc của mọi ảnh hưởng là lời nói có thực chất, việc làm có kiên trì. Đây là lúc hướng sự chú ý vào những mối quan hệ gần gũi nhất, chăm chút từ nền móng thay vì chạy theo những điều xa xôi.
Quái từ
家人：利女貞。
Gia Nhân: Lợi nữ trinh.
Người trong nhà: lợi ở chỗ người nữ giữ được sự chính bền.
Thoán truyện
家人，女正位乎內，男正位乎外，男女正，天地之大義也。家人有嚴君焉，父母之謂也。父父，子子，兄兄，弟弟，夫夫，婦婦，而家道正；正家而天下定矣。
Gia Nhân là người nữ giữ đúng vị trí ở bên trong, người nam giữ đúng vị trí ở bên ngoài; nam nữ đều chính, đó là đại nghĩa của trời đất. Trong nhà có bậc đứng đầu nghiêm trang, ấy là nói cha mẹ. Cha ra cha, con ra con, anh ra anh, em ra em, chồng ra chồng, vợ ra vợ, thì đạo nhà được chính; nhà đã chính thì thiên hạ yên định.
Đại Tượng
風自火出，家人；君子以言有物，而行有恒。
Phong tự hỏa xuất, Gia Nhân; quân tử dĩ ngôn hữu vật, nhi hành hữu hằng.
Gió từ lửa mà ra, là tượng quẻ Gia Nhân; người quân tử theo đó mà nói năng có thực chất, việc làm có thường hằng.
Các hào
Sơ Cửu
初九：閑有家，悔亡。
Nhàn hữu gia, hối vong.
Phòng giữ nếp nhà ngay từ đầu, thì sự ăn năn mất đi.
Nền nếp nên được đặt ra từ lúc khởi đầu, khi mọi thứ còn mới mẻ và dễ uốn nắn. Một chút quy củ sớm có thể giúp tránh nhiều điều phải hối tiếc về sau.
閑有家，志未變也。 — Phòng giữ nếp nhà từ đầu, là vì lúc ấy chí hướng người trong nhà chưa đổi khác.
Lục Nhị
六二：無攸遂，在中饋，貞吉。
Vô du toại, tại trung quỹ, trinh cát.
Không tự ý làm theo ý riêng, lo việc ăn uống trong nhà, giữ chính bền thì tốt.
Giá trị đôi khi nằm ở sự tận tụy âm thầm với những việc nuôi dưỡng hằng ngày, không cần phô trương hay tự mình quyết đoán mọi chuyện. Sự chu đáo bền bỉ ấy chính là sức mạnh giữ ấm cả gia đình.
六二之吉，順以巽也。 — Cái tốt của hào Sáu hai là ở chỗ thuận theo và khiêm nhường.
Cửu Tam
九三：家人嗃嗃，悔厲吉；婦子嘻嘻，終吝。
Gia nhân hạc hạc, hối lệ cát; phụ tử hi hi, chung lận.
Người trong nhà bị răn dạy nghiêm khắc, tuy có ăn năn, nguy nan nhưng tốt; vợ con cười đùa buông thả, rốt cuộc đáng tiếc.
Giữa nghiêm và lỏng, quẻ nghiêng về phía nghiêm: quá chặt có thể gây căng thẳng nhưng vẫn giữ được nề nếp, còn buông lơi thì dễ đánh mất chừng mực. Điều đáng suy ngẫm là tìm được sự nghiêm túc mà không mất đi tình thương.
家人嗃嗃，未失也；婦子嘻嘻，失家節也。 — Người trong nhà bị răn dạy nghiêm khắc, ấy là chưa mất đạo; vợ con cười đùa buông thả, ấy là mất tiết độ của nhà.
Lục Tứ
六四：富家，大吉。
Phú gia, đại cát.
Làm cho nhà thêm sung túc, rất tốt.
Sự sung túc thực sự của một gia đình đến từ việc mỗi người thuận hòa và làm đúng vai trò của mình. Khi biết vun vén và giữ gìn, cái đủ đầy cả vật chất lẫn tinh thần có xu hướng tự đến.
富家大吉，順在位也。 — Làm nhà sung túc mà rất tốt, là vì thuận hòa và ở đúng vị trí.
Cửu Ngũ
九五：王假有家，勿恤，往吉。
Vương cách hữu gia, vật tuất, vãng cát.
Bậc vương giả đem đạo đến cho nhà mình, chẳng cần lo lắng, tiến tới thì tốt.
Người đứng đầu dùng đức độ và sự chân thành để cảm hóa, khiến cả nhà gắn bó với nhau. Khi tình thương được trao đi hai chiều, những lo âu thường tự lắng xuống.
王假有家，交相愛也。 — Bậc vương giả đem đạo đến cho nhà mình, là vì mọi người thương yêu lẫn nhau.
Thượng Cửu
上九：有孚威如，終吉。
Hữu phu uy như, chung cát.
Có lòng thành tín và có uy nghiêm, rốt cuộc tốt.
Uy tín lâu bền không đến từ sự áp đặt, mà từ chữ tín và việc tự nghiêm khắc với chính mình trước. Khi người dẫn dắt sống đúng điều mình nói, sự kính trọng tự nhiên hình thành.
威如之吉，反身之謂也。 — Cái tốt của sự uy nghiêm, là nói về việc quay lại tự xét chính mình.
Tinh thần người quân tử
Lúc này nên giữ và vun đắp từ bên trong: chăm chút các mối quan hệ gần gũi, đặt nền nếp rõ ràng nhưng ấm áp. Người quân tử bắt đầu bằng việc sửa mình, nói điều có thực chất và làm điều có trước có sau, rồi để ảnh hưởng tự lan tỏa như gió từ lửa mà ra.
Nguyên văn: Chu Dịch (phạm vi công cộng; dữ liệu freizl/yijing, MIT, đã hiệu đính chữ chuyển mã sai). Phiên âm, dịch nghĩa, diễn giải: Nguyên Tượng biên soạn với hỗ trợ của AI, đã duyệt.