Đoài là niềm vui, sự hân hoan lan tỏa giữa người với người. Niềm vui ở đây có gốc vững bên trong và vẻ mềm mại bên ngoài, nghĩa là vui mà vẫn giữ chính đạo, không chiều lòng người một cách dễ dãi. Quẻ gợi ta tự hỏi: niềm vui mình đang tìm và đang trao có xuất phát từ sự chân thành hay không?
Quái từ
兌：亨，利貞。
Đoài: Hanh, lợi trinh.
Đoài (vui): hanh thông, lợi về sự giữ vững chính đạo.
Thoán truyện
兌，說也。剛中而柔外，說以利貞，是以順乎天，而應乎人。說以先民，民忘其勞；說以犯難，民忘其死；說之大，民勸矣哉！
Đoài nghĩa là vui. Cứng mạnh ở giữa mà mềm mại bên ngoài, vui mà lợi ở sự chính bền, vì thế thuận theo trời và ứng hợp với người. Lấy niềm vui dẫn dắt dân đi trước thì dân quên cả nhọc nhằn; lấy niềm vui đưa dân vượt gian nan thì dân quên cả hiểm nguy sống chết. Cái lớn lao của niềm vui là khiến dân tự mình gắng sức vậy thay!
Đại Tượng
麗澤，兌；君子以朋友講習。
Lệ trạch, Đoài; quân tử dĩ bằng hữu giảng tập.
Hai đầm nước liền nhau là tượng quẻ Đoài; người quân tử theo đó mà cùng bạn bè giảng giải, luyện tập.
Các hào
Sơ Cửu
初九：和兌，吉。
Hòa đoài, cát.
Vui một cách hòa thuận, tốt lành.
Niềm vui khởi đầu từ sự hòa nhã, không thiên vị, không toan tính. Khi lòng chưa vướng bận, cách cư xử tự nhiên thường dễ được đón nhận.
和兌之吉，行未疑也。 — Cái tốt của vui hòa thuận là vì việc làm chưa có gì đáng ngờ.
Cửu Nhị
九二：孚兌，吉，悔亡。
Phu đoài, cát, hối vong.
Vui bằng lòng thành tín, tốt lành, hối hận tiêu tan.
Dù ở gần những điều có thể kéo mình lệch hướng, sự chân thành bên trong giúp niềm vui không biến chất. Có thể suy ngẫm: điều gì giúp ta giữ được chữ tín khi giao tiếp vui vẻ?
孚兌之吉，信志也。 — Cái tốt của vui bằng thành tín là vì chí hướng đáng tin.
Lục Tam
六三：來兌，凶。
Lai đoài, hung.
Đến tìm niềm vui (cầu vui một cách chạy theo), xấu.
Khi chủ động chiều lòng, lấy lòng người khác để đổi lấy niềm vui, ta dễ đánh mất mình. Hào nhắc rằng niềm vui chạy theo bên ngoài thường thiếu nền tảng.
來兌之凶，位不當也。 — Cái xấu của việc đến tìm vui là vì ở vị trí không thích đáng.
Cửu Tứ
九四：商兌，未寧，介疾有喜。
Thương đoài, vị ninh, giới tật hữu hỉ.
Cân nhắc giữa các niềm vui, lòng chưa yên; biết ngăn cách điều tà tệ thì có niềm mừng.
Đứng giữa lựa chọn đúng và điều hấp dẫn nhưng không chính, lòng người thường dao động. Dám vạch ranh giới rõ ràng với cái không lành có thể mở ra niềm vui đáng giá hơn.
九四之喜，有慶也。 — Niềm mừng của hào Chín tư là có phúc lành.
Cửu Ngũ
九五：孚於剝，有厲。
Phu vu bác, hữu lệ.
Tin vào kẻ làm hao mòn (tiểu nhân), có sự nguy.
Ở vị trí cao, ta dễ bị bao quanh bởi lời ngọt ngào làm hao mòn sự sáng suốt. Hào gợi sự tỉnh thức: lòng tin nên đặt nơi xứng đáng.
孚於剝，位正當也。 — Tin vào kẻ làm hao mòn, là vì ngôi vị chính đáng (nên càng phải răn giữ).
Thượng Lục
上六：引兌。
Dẫn đoài.
Dẫn dụ người khác cùng vui.
Niềm vui kéo dài bằng cách lôi kéo, níu giữ thường không còn trong sáng. Có thể tự hỏi: mình đang chia sẻ niềm vui hay đang cố kéo dài nó vì một mục đích khác?
上六引兌，未光也。 — Hào Sáu trên dẫn dụ cùng vui, là chưa được quang minh.
Tinh thần người quân tử
Người quân tử gặp quẻ Đoài nên giữ niềm vui trên nền chân thành và chính đạo, vui với người mà không chiều theo người. Thời này hợp để vun đắp quan hệ, học hỏi cùng bạn bè, nhưng nên cẩn trọng trước lời ngọt và những niềm vui dễ dãi. Tiến bằng sự hòa nhã, giữ bằng chữ tín, lui khỏi những gì làm mình hao mòn.
Nguyên văn: Chu Dịch (phạm vi công cộng; dữ liệu freizl/yijing, MIT, đã hiệu đính chữ chuyển mã sai). Phiên âm, dịch nghĩa, diễn giải: Nguyên Tượng biên soạn với hỗ trợ của AI, đã duyệt.